Kanon duńskich wartości

Duńczycy głosowali i wybrali 10 wartości, które charakteryzują Danię. Rozpoczęto od zgłoszenia 2.425 propozycji, z których 20 zostało nominowanych do głosowania. Z tych 20 nominowanych wartości Duńczycy poprzez Internet wybrali 10, które tworzą kanon duńskich wartości. Prace na kanonem wartości rozpoczął w czerwcu 2016 r. były duński minister kultury Bertel Haarder, który powiedział, że wybrane przez Duńczyków wartości tworzą „nasze wspólne kulturowe DNA”.

Oto kanon duńskich wartości (w przypadkowej kolejności):

„Frisind” – coś w rodzaju tolerancji opartej na zasadzie, że wszyscy ludzie mają prawo decydować o swoim życiu. Tolerancyjność oznacza wykazywanie otwartej (bez uprzedzeń) postawy i sposobu myślenia (* patrz też poniżej).

Równouprawnienie płci – duńskie społeczeństwo opiera się na równowadze płci. Oznacza to, że kobiety i mężczyźni mają takie same prawa i możliwości.

Społeczeństwo dobrobytu – w duńskim społeczeństwie dobrobytu obywatele czują się zabezpieczeni przed socjalnymi i fizycznymi niebezpieczeństwami i mogą korzystać z wielu dóbr publicznych.

Zaufanie – duńska kultura zaufania oparta jest na oczekiwaniu, że zarówno obywatele, jak i instytucje publiczne są wiarygodne.

Język duński – duński jest językiem ojczystym dla ponad 90 % mieszkańców Danii. Stanowi nie tylko środek komunikacji, ale jest też nośnikiem kultury.

Stowarzyszenia i wolontariat – Stowarzyszenia to podstawowa forma organizowania się wspólnot w całej Danii. Jednocześnie uczą one demokracji.

„Hygge” – słowo, którego nie da się łatwo przetłumaczyć. Oznacza mniej, więcej: specjalny, bezstresowy sposób współżycia, dobre samopoczucie (* patrz poniżej).

Chrześcijańskie dziedzictwo kulturowe – chrześcijańska koncepcja miłości bliźniego, protestancka idea istoty i znaczenia pracy, odpowiedzialność osobista i równość wszystkich ludzi wobec Boga odcisnęła swój ślad na nowoczesnej Danii.

Wolność – jako podstawa duńskiej demokracji. W zachodniej tradycji wolność narodu jest ściśle związana z wolnością pojedynczego obywatela.

Równość wobec prawa – Dania tradycjonalnie zajmuje najwyższe miejsca w międzynarodowych badaniach zaufania społecznego i niskiej korupcji.

Hygge
Bardzo trudno wytłumaczyć, co właściwie oznacza hygge osobie niezwiązanej z Danią i jej kulturą. Bezpośredni przekład jest praktycznie niemożliwy. Możemy próbować zatem opisać, czym jest hygge. Dla każdego może oznaczać coś innego. Hygge nie jest tylko słowem, ale też uczuciem – wszystkim, co wprawia nas w dobry nastrój lub tworzy przytulną atmosferę. W języku duńskim funkcjonuje również przymiotnik hyggelig (przytulny, przyjemny) a także czasownik at hygge sig (mieć dobry czas, relaksować się). Ponadto możemy również udekorować mieszkanie w stylu hygge, który pomoże nam stworzyć przytulną atmosferę, zachęci do wygrzewania się pod kocem w ulubionym, za dużym swetrze z ulubioną książką przy zapalonej świeczce. Bo chodzi o to, żeby było hyggeligt!

Frisind
Podobnie jak hygge słówko frisind nie jest łatwe do przetłumaczenia. Frisind oznacza wolny od przesądów, tzn. tolerancyjny w myśleniu. Nie do końca chodzi tu o słowo tolerancyjny, ponieważ takie też funkcjonuje w duńskim słowniku (tolerant). W znaczeniu słowa frisind mieści się wszystko, jeśli chodzi o akceptację siebie nawzajem oraz umysł otwarty na poglądy innych osób.

IP 96 2017

Udostępnij artykuł:

Facebook
Twitter

Warto przeczytać

GÓRY POLSKIE W DYDAKTYCE POLONIJNEJ – część 2 KOZIOŁEK W GÓRACH

7 października 2023 r. w ramach trwającego projektu Góry polskie w dydaktyce polonijnej Towarzystwo Krzewienia Oświaty i Kultury Polskiej im. A. Sokólskiego w Danii zorganizowało spotkanie autorskie z pisarką Beatą Sabałą-Zielińską, autorką książek związanych z tematyką górską i ratownictwem oraz warsztaty komiksowe oparte na „Przygodach Koziołka Matołka” Kornela Makuszyńskiego.

„Saul” – oratorium Händla na kopenhaskiej scenie

Raz w roku kopenhaska Opera pozwala publiczności delektować się prawdziwym przysmakiem: barokową operą z udziałem wspaniałego zespołu Concerto Copenhagen. Tym razem był to niecodzienny spektakl, „kupiony” (łącznie z wykonawcą tytułowej roli i wszystkimi rekwizytami), od festiwalu w Glyndebourne, który miał premierę w roku 2015 i od tego czasu gościł na wielu scenach.